پس از ممنوعیت بعد از جنگ جهانی دوم
آیا ژاپن دارای ارتش میشود ؟ اصلاحات قانون اساسی ژاپن و سایر اخبار
اصلاحات قانون اساسی زاپن و حرکت به سوی جنگی تر شدن
بله، به زبان ساده، منظور نهایی این اصلاحات این است که ژاپن بتواند ارتشی رسمی و تمامعیار داشته باشد. هرچند ژاپن از دههها پیش نیروهای «دفاع از خود» را دارد، اما این نیروها از نظر قانون اساسی کنونی در هالهای از ابهام قرار دارند و «ارتش» نامیده نمیشوند. ماده نهم قانون اساسی فعلی ژاپن به صراحت میگوید: «ملت ژاپن هرگز نیروهای جنگی حفظ نخواهد کرد».
با اصلاحات پیشنهادی، بند دوم ماده نهم (که میگوید «نیروهای جنگی حفظ نخواهد شد») حذف میشود و به جای آن، وجود «نیروهای دفاع از خود» در قانون اساسی تصریح میگردد. برخی طرحهای رادیکالتر حتی خواهان تغییر نام این نیروها به «ارتش دفاعی» هستند. در عمل، این به معنای پایان یافتن تابوی «نداشتن ارتش» پس از جنگ جهانی دوم است و ژاپن از یک کشور صرفاً صلحطلب به کشوری با ارتش رسمی، توان تهاجمی (حمله به پایگاههای دشمن) و حق اعزام نیرو به خارج تبدیل میشود.
بنابراین، اصلاحات به گونهای طراحی شده که ژاپن صاحب ارتش شود؛ ارتشی با نام جدید، با حذف محدودیتهای قانونی و با توان عملیاتی بسیار فراتر از «دفاع محض».
سیاست داخلی
○ کاهش محبوبیت کابینه و نگرانی از بحران نفتا
جدیدترین نظرسنجی مؤسسه کیودو نشان میدهد که میزان محبوبیت کابینه «سانائه تاکایچی»، نخستوزیر ژاپن، با ۲.۵ واحد درصد کاهش به ۶۱.۳ درصد رسیده است. مهمترین دلیل این افت، نگرانی گسترده مردم از اختلال در تأمین «نفتا» (ماده اولیه پتروشیمی) بهدلیل تنشهای خاورمیانه است. ۷۰.۶ درصد پاسخدهندگان ابراز نگرانی کردهاند و ۷۰.۵ درصد نیز خواستار درخواست دولت برای صرفهجویی انرژی شدهاند. کمبود نفتا زنجیره تولید محصولاتی از پلاستیک و چسب گرفته تا لوازم پزشکی و حلالهای چاپ را مختل کرده و شرکتهای معروفی مانند «کالبی» و «کاگومه» را ناچار به تغییر بستهبندی محصولات خود کرده است.
○ مخالفت نیمی از مردم با آزادسازی صادرات سلاح
۵۷.۲ درصد مردم ژاپن با تصمیم دولت برای لغو ممنوعیت صادرات سلاحهای مرگبار مخالف هستند و فقط ۳۷.۱ درصد از آن حمایت میکنند. این تصمیم که در ۲۱ آوریل ۲۰۲۶ اتخاذ شد، «سه اصل انتقال تجهیزات دفاعی» را کنار گذاشته و بهطور بالقوه صادرات انواع سلاحها را ممکن کرده است. شبکه اناچکی نیز در نظرسنجی خود، مخالفت ۵۲ درصدی مردم را با این سیاست گزارش کرده است.
○ اختلاف بر سر بودجه تکمیلی
احزاب مخالف قصد دارند در مناظره پیشروی رهبران حزبی، نخستوزیر را بهخاطر تأخیر در تهیه بودجه تکمیلی برای مهار تورم و گرانی نفت تحت فشار قرار دهند. دولت اخیراً بهاجبار شروع به بررسی این بودجه کرده و مخالفان، تغییر موضع دولت را «دیر و قابل پیشبینی» توصیف کردهاند.
○ اعتراضات علیه بازنگری در قانون اساسی
شماری از شهروندان مقابل دفتر نخستوزیری در توکیو تجمع کرده و خواستار توقف روند بازنگری در قانون اساسی (بهویژه ماده ۹ صلحطلب) و افزایش توان نظامی شدند. آنها همچنین با تصویب قانون ایجاد «شورای اطلاعات ملی» و سیاستهای نظامیگرایانه دولت مخالفت کردند و نخستوزیر را به «گامبرداشتن بهسوی جنگی شدن» متهم ساختند.
○ طرحهای تثبیت نظام جانشینی خاندان امپراتوری
بر اساس نظرسنجی کیودو، ۷۳.۹ درصد مردم با ابقای زنان خاندان امپراتوری در خاندان پس از ازدواج موافقند و ۸۳ درصد نیز با بهتختنشینی یک زن به عنوان امپراتور موافقت دارند.
○ تجدید ساختار در احزاب سیاسی
حمایت از حزب لیبرال دموکرات (LDP) از ۴۰.۳ درصد به ۳۶.۲ درصد کاهش یافته، در حالی که احزاب کوچکتر مخالف، رشد جزئی داشتهاند. ۲۰.۲ درصد پاسخدهندگان گفتهاند از هیچ حزبی حمایت نمیکنند.
○ تغییر در رهبری حزب مخالف
«رنها»، سیاستمدار ارشد حزب دموکراتیک مشروطه (CDP)، در انتخابات ریاست شاخه توکیوی حزب خود شکست خورد.
اقتصاد
○ کاهش رشد و تورم صعودی
بانک مرکزی ژاپن پیشبینی رشد اقتصادی امسال را به ۰.۵ درصد کاهش داده، اما همزمان پیشبینی تورم هسته را از ۱.۹ به ۲.۸ درصد افزایش داده است. هزینههای مصرفکنندگان برای چهارمین ماه متوالی کاهش یافته و فشار بر خانوارها تشدید شده است.
○ افزایش محتمل نرخ بهره در ژوئن
سه عضو هیئت مدیره بانک مرکزی به افزایش ۰.۲۵ درصدی نرخ بهره رأی دادهاند و بازارها افزایش را محتمل میدانند. بازده اوراق قرضه ۱۰ ساله دولت ژاپن به ۲.۷٪ رسیده و به بالاترین سطح ۳۰ ساله خود صعود کرده است.
○ فشار آمریکا و مداخله در بازار ارز
اسکات بسنت (مشاور اقتصادی کاخ سفید) با نخستوزیر و وزیر دارایی ژاپن دیدار کرده، در حالی که ژاپن طی دو هفته گذشته بیش از ۶۰ میلیارد دلار برای حمایت از ین هزینه کرده است. نرخ ین در برابر دلار در محدوده ۱۵۸ یِن تثبیت شده و مقامات از مداخله بیشتر برای حفظ کریدور ۱۶۰ یِن ابایی ندارند.
○ G7 و بحران خاورمیانه
وزرای دارایی G7 از فردا (۱۸ مه) نشست خود را با محوریت تأثیر بحران خاورمیانه بر زنجیره تأمین، مواد معدنی حیاتی و هوش مصنوعی (AI) آغاز میکنند.
حوادث و رویدادهای مهم
○ تهدید بمبگذاری در دانشگاه توکیو
جشنواره معتبر «می سای» دانشگاه توکیو (یکی از قدیمیترین جشنوارههای ژاپن) به دلیل تهدید بمبگذاری در روز شنبه (۱۶ مه) لغو شد.
○ زمینلرزه در هوکایدو
یک زمینلرزه با قدرت ۲.۵ ریشتر در ۵۴ کیلومتری جنوب شهر نمو uro (هوکایدو) ثبت شد. خوشبختانه هشداری درباره سونامی صادر نشد.
○ گرمای زودهنگام تابستانی
دمای توکیو برای اولین بار در سال جاری به ۳۰ درجه سانتیگراد (مرز «ماناتسوبی» یا روز واقعاً تابستانی) رسید و در هیروشیما دمای ۳۴.۸ درجه ثبت شد.
○ درگذشت ساتو آیکو
«ساتو آیکو»، نویسنده معروف ژاپنی که کتاب پرفروش «۹۰ سالگی. چه چیز جشنی دارد!» را نوشت، در سن ۱۰۲ سالگی درگذشت.
○ فساد در صندوقهای کرونا
پلیس توکیو سه رهبر گروههای راستگرای افراطی را به اتهام کلاهبرداری از کمکهای کرونا دستگیر کرد.
روابط خارجی و دفاعی
○ ابراز نگرانی از فعالیت نظامی چین در اقیانوس آرام
پیشنویس گزارش دفاعی سالانه ژاپن اعلام میکند که این کشور نسبت به افزایش فعالیتهای نظامی چین در اقیانوس آرام (بهویژه استقرار همزمان دو ناو هواپیمابر) در حالت آمادهباش قرار دارد.
○ رزمایش زمینی در اوکیناوا
ارتش ژاپن امروز (۱۷ مه) رزمایش موسوم به «تمرین نیروی زمینی» را در استان اوکیناوا آغاز کرد.
○ تماس تلفنی تاکایچی و ترامپ درباره چین
نخستوزیر ژاپن و دونالد ترامپ (رئیسجمهور آمریکا) روز ۱۵ مه یک تماس ۱۵ دقیقهای داشتند. ترامپ گزارش مفصلی از سفر خود به چین ارائه داد و طرفین بر اتحاد مستحکم توکیو-واشنگتن تأکید کردند.
○ احتمال فروش موشک به فیلیپین
وزارت دفاع ژاپن در حال بررسی صدور موشکهای ضدکشتی «تایپ ۸۸» به فیلیپین است. این موشک پیشتر در رزمایش مشترک «بالیکاتان» برای غرق کردن یک ناو جنگی فیلیپینی استفاده شده بود.
○ تشدید سیاست ویزای کاریابی
دولت ژاپن صدور ویزای ویژه استخدام خارجی در بخش رستورانها را به دلیل رسیدن به سقف تعیینشده متوقف کرده است. رقابت شدیدی میان رستورانداران برای جذب نیروی خارجی باقیمانده آغاز شده است.
○ سفر قریبالوقوع پوتین به چین
ولادیمیر پوتین (رئیسجمهور روسیه) سفر دو روزه خود به پکن را از سهشنبه آغاز خواهد کرد؛ حرکتی که در پاسخ مستقیم به سفر اخیر ترامپ به چین ارزیابی میشود.
سایر اخبار کوتاه
- پدیده «ال نینو»: اداره هواشناسی ژاپن اعلام کرد پدیده ال نینو بهتدریج رو به تضعیف است و شرایط «نرمال» تا تابستان بازخواهد گشت.
- فرودگاه ناریتا: مسافران فرودگاه بینالمللی ناریتا به دلیل کمبود جهانی نفت سفید هوانوردی، با محدودیتهای جدیدی روبرو شدهاند.
- میجی جینگو: مراسم سنتی «شوبوسای» (جشنواره زنبق) با وجود گرمای هوا با شکوه تمام در توکیو برگزار شد.
اگر این مطلب را پسندیدید لطفا بر روی دکمه لایک کلیک کنید :